NASA-ն հայտնում է Սատուրնի հարավային բևեռում զարգացող 10-կողմանի ալիքի մասին
NASA-ի տվյալներով՝ «Hubble»-ի տվյալները ցույց են տալիս զարգացող 10-կողմանի ալիք Սատուրնի հարավային բևեռի շուրջ գտնվող ռեակտիվ հոսանքում, որը տարածվում է մթնոլորտի մի քանի շերտերում: Գործակալությունը հայտնում է, որ «Hubble»-ի նախկին որոնումներն ու «Cassini»-ի դիտարկումները չեն ցուցադրել հարավային երկարակյաց համարժեք կառույց, սակայն ալիքի առաջացման պատճառը, տևողությունն ու կայունությունը դեռևս մնում են չպարզաբանված:
Այս թողարկումն անցել է «Իմանանք»-ի հրապարակման ընդլայնված ստուգումները: Որոշ էական պնդումներ շարունակում են հստակ վերագրվել պաշտոնական կամ ընկերության աղբյուրներին, քանի որ այս թողարկմանը դեռ անկախ աղբյուր կցված չէ: Համակարգը շարունակում է ստուգել հաստատված աղբյուրները և անկախ հաստատումը կավելացնի միայն ամբողջական ստուգում անցած նոր թողարկմամբ:
NASA-ն հայտնում է, որ «Hubble» տիեզերական աստղադիտակի դիտարկումները Սատուրնի հարավային բևեռի շուրջ հայտնաբերել են հսկայական, զարգացող 10-կողմանի մթնոլորտային ալիք: Գործակալության տվյալներով՝ այս երևույթը գտնվում է հզոր ռեակտիվ հոսանքի մեջ և ընդգրկում է մթնոլորտի մի քանի շերտեր, մինչդեռ դրա ծագումը, տևողությունն ու հետագա վարքագիծը մնում են անհայտ: [1]
01
Ինչ գիտենք այս պահին
- 01
[1] NASA Hubble Mission Team, «NASA’s Hubble Tracks New Decagon Encircling Saturn’s South Pole», NASA Science, հրապարակված՝ 2026 թ. սեպտեմբերի 2-ին: https://science.nasa.gov/missions/hubble/nasas-hubble-tracks-new-decagon-encircling-saturns-south-pole/
- 02
[1] NASA-ի հոդվածում նշվում է, որ արդյունքները հրապարակվել են «Science Advances»-ում, սակայն տրամադրված նյութերում բացակայում են հոդվածի վերնագիրը, DOI-ն կամ ամսագրի ուղիղ հղումը:
02
Սատուրնի հարավային բևեռում արձանագրված ձևը
NASA-ն նկարագրում է 10 կողմ ունեցող կանոնավոր մթնոլորտային ալիք:«Hubble»-ի վաղագույն վկայակոչված տվյալը
NASA-ի տվյալներով՝ «Hubble»-ի արխիվային դիտարկումները հաստատել են կառույցի առկայությունն այս տարվա դրությամբ:Նախկին որոնումների արդյունքները
Հետազոտողները NASA-ին հայտնել են, որ «Hubble»-ի պատկերներում հարավային համարժեքը փնտրել են 1990 թ.-ից ի վեր. «Cassini»-ի պատկերները 2004-2017 թթ. երկարակյաց կառույցի որևէ նշան ցույց չեն տվել:Մթնոլորտային տարածվածությունը
NASA-ի փոխանցմամբ՝ տարբեր ալիքի երկարություններով արված դիտարկումները ցույց են տալիս, որ կառույցը տարածվում է մթնոլորտի մի քանի շերտերում:Ամսաթվերը, դիտարկումներն ու մեկնաբանությունները ներկայացրել է NASA-ն: Կառույցի ձևավորման մեխանիզմն ու ապագան դեռևս մնում են անհայտ:
03
Ինչ է հայտնում NASA-ն
NASA-ն իր տեղեկությունը հրապարակել է 2026 թ. սեպտեմբերի 2-ին՝ նշելով, որ «Hubble»-ի վերջին պատկերները բացահայտել են Սատուրնի հարավային բևեռը գոտևորող 10-կողմանի ալիք: Գործակալությունն ու հետազոտողների թիմը կառույցը նկարագրում են որպես զարգացող, այլ ոչ թե հաստատում, որ այն արդեն հանդիսանում է մշտական մթնոլորտային գոյացություն: [1]
Ըստ NASA-ի՝ ալիքը գտնվում է Սատուրնի հզոր ռեակտիվ հոսանքներից մեկի ներսում: Տարբեր ալիքի երկարություններով արված պատկերները զննում են տարբեր բարձրություններ, և NASA-ն նշում է, որ ստացված արդյունքները վկայում են ուղղահայաց տարածված կառույցի մասին, այլ ոչ միայն ամպերի մակարդակում գտնվող օրինաչափության: [1]
04
Ինչու է կառույցը վերջերս ձևավորված համարվում
NASA-ն նշում է, որ Սատուրնի եղանակային փոփոխությունները նրա հարավային բևեռն աստիճանաբար կրկին տեսանելի են դարձրել Երկրից: Երկրային պատկերները դրդել են ավելի մանրակրկիտ ուսումնասիրության, որից հետո հետազոտողները համադրել են «Hubble»-ի մի քանի տարվա դիտարկումները՝ վաղ շրջանի նուրբ նշանները գտնելու նպատակով՝ նախքան կառույցի ավելի հստակ ձևավորվելը: [1]
Արձանագրված տվյալները ներառում են նաև ավելի վաղ շրջանում արված անհաջող որոնումները: Հետազոտության հեղինակներից մեկը NASA-ին հայտնել է, որ գիտնականները «Hubble»-ի պատկերներում հյուսիսային վեցանկյան հարավային համարժեքը փնտրել են 1990 թ.-ից ի վեր, իսկ NASA-ի «Cassini» տիեզերանավի դիտարկումները 2004-ից 2017 թթ. երկարակյաց կառույցի որևէ նշան ցույց չեն տվել: Ի հավելումն մինչև 2023 թ. հետ գնացող «Hubble»-ի արձանագրման՝ այս համատեքստը հիմնավորում է թիմի այն տեսակետը, որ տասնանկյունը ձևավորվել է համեմատաբար վերջերս: [1]
05
Բաց հարցեր
NASA-ն և հետազոտողները դեռևս չեն պարզել, թե ինչն է շարժում այս կառույցը, որքան այն կտևի կամ ժամանակի ընթացքում ինչպես կհամեմատվի հյուսիսային վեցանկյան հետ, որը, ըստ NASA-ի, դիտարկվում է ավելի քան չորս տասնամյակ: [1]
Այս զեկույցը մոլորակային երկարաժամկետ դիտարկումների վերաբերյալ սահմանափակ տեղեկատվություն է. պարբերական պատկերները կարող են բացահայտել մթնոլորտային կառույցի զարգացումը, սակայն դրանք դեռ չեն պարզաբանում դրա ֆիզիկան կամ ապագան: Ընթերցողները կարող են ծանոթանալ NASA-ի «Hubble»-ի հոդվածին՝ այս տեղեկագրի առաջնային աղբյուրին, ստորև նշված հղումով: [1]
- NASA-ն հայտնում է, որ ալիքի ձևավորման վերաբերյալ որևէ հաստատված բացատրություն դեռևս չկա: [1]
- Անհայտ է դրա հնարավոր տևողությունը և այն, թե արդյոք այն կկայունանա՞, թե՞ կշարունակի փոփոխվել: [1]
- Թիմը նախատեսում է «Hubble»-ի և «James Webb» տիեզերական աստղադիտակի հետագա դիտարկումներ, ինչպես նաև համակարգչային մոդելավորում: [1]
06
Ինչին հետևել
NASA-ի փոխանցմամբ՝ հետազոտական թիմը կշարունակի դիտարկումները և կօգտագործի համակարգչային մոդելներ՝ կառույցի ծագումն ու էվոլյուցիան ուսումնասիրելու համար:
- 01
Հետևել «Hubble» և «James Webb» տիեզերական աստղադիտակների հետագա դիտարկումներին:
- 02
Ալիքի առաջացման պատճառի, գոյության տևողության և հնարավոր կայունության բացատրությունները դիտարկել որպես չպարզաբանված՝ մինչև նոր հետազոտությունների հրապարակումը:
07
Այս թողարկման սահմանափակումները
Այս տեղեկագիրը հիմնված է NASA-ի առաքելության թիմի հոդվածի վրա: Տրամադրված նյութերում բացակայում են NASA-ի վկայակոչած «Science Advances»-ի հոդվածի վերնագիրը, DOI-ն կամ ուղիղ հղումը: [1]
Կառույցի նորույթ լինելու, վերջերս ձևավորվելու և Սատուրնի հյուսիսային վեցանկյան հետ համեմատության նկարագրությունը վերագրվում է գործակալությանը և հետազոտական թիմին: [1]
Տրամադրված աղբյուրում Հայաստանին առնչվող որևէ հատուկ ազդեցություն փաստագրված չէ: [1]
SRC
Աղբյուրների բաժին
Ուղիղ հղումներ այս ընտրանու հիմքում եղած նյութերին: Աղբյուրը տեսնելը նույնքան կարևոր է, որքան սինթեզն ընթերցելը:
Շարունակել ընթերցումը
2 սեպ, 2026 թ.
NASA-ն հրապարակել է աստղակենսաբանական մաթեմատիկայի անվճար խնդրագիրք 6-12+ դասարանների համար
NASA-ն հրապարակել է 6-12+ դասարանների համար նախատեսված անվճար անգլերեն խնդրագիրք և ուղեցույց, որը մաթեմատիկան կապում է աստղակենսաբանության հետ։ Պաշտոնական էջում նկարագրված են 75 խնդիր և դասավանդման մի քանի առաջարկվող տարբերակ, սակայն նշված չեն ռեսուրսի սկզբնական հրապարակման ամսաթիվը, փոփոխությունների պատմությունը կամ դասարանային ազդեցությունը։ [1]
2 սեպ, 2026 թ.
NASA-ն հայտնում է L2 տանող ճանապարհին Roman-ի հետագծի առաջին ուղղման մասին
Ըստ NASA-ի՝ Roman տիեզերադիտակը 2026 թ. օգոստոսի 31-ին ավարտել է հետագծի առաջին ուղղիչ մանևրը՝ դեպի L2 թռիչքի շրջանակում: Գործակալությունը նախատեսում էր ուղեծիր մտնել արձակումից շուրջ 100 օր անց, սակայն տրամադրված աղբյուրը չի հաստատում հետագա մանևրները կամ տեղ հասնելու փաստը:
3 սեպ, 2026 թ.
NASA-ն հայտարարում է «A.17 Hydrosphere» հետազոտական հնարավորության մասին՝ 2026-27 թթ. հայտերի ամսաթվերով
NASA-ն հայտարարել է «A.17 Hydrosphere»-ի մասին՝ որպես ROSES-2025 ծրագրի նոր հնարավորություն, որն ընդգրկում է Երկրի ջրի հետազոտությունները օվկիանոսի ֆիզիկայի, ցամաքային հիդրոլոգիայի և տեղումների գիտության ոլորտներում: NASA-ն 1-ին փուլի համար հրապարակել է 2026 թ. հոկտեմբերի 8-ը, իսկ 2-րդ փուլի համար՝ 2027 թ. հունվարի 28-ը, մինչդեռ դիմելու հիմնական պահանջները դուրս են մնացել տրամադրված հայտարարությունից: [1]